Nederland in ideeën 2015 – Ysbrand D. van der Werf

 
Welkom! Dit bericht is onderdeel van de online tentoonstelling Nederland in ideeën, waarin 93 wetenschappers, ondernemers en kunstenaars antwoord geven op één vraag van Paulien Cornelisse:

‘Welk inzicht uit je vakgebied kan anderen helpen in het dagelijks leven?’

De tentoonstelling is verspreid over 93 websites. Op deze site vind je het antwoord van Ysbrand D van der Werf. Je kunt onderaan dit bericht doorklikken naar het volgende antwoord, of een bezoekje brengen aan de ‘centrale hal’ [link naar nederlandinideeen.nl] van de tentoonstelling.

 

Slapen doe je zo

Voor veel mensen is slaap een heerlijke ontspanning, een beloning voor een lange drukke dag. Maar voor een substantieel deel van de mensheid is slapen een gevecht. De laatste schattingen over het voorkomen van de stoornis insomnia, of slapeloosheid, bedragen wereldwijd 10 procent. Als we alle incidentele slaapklachten (klachten over slecht slapen als onderdeel van andere ziekten en het belangrijkste gevolg: moeheid overdag) meerekenen, beloopt het eerder 30 procent. Daarmee is het mogelijk de meest voorkomende klacht in de wereld! De combinatie slecht slapen en moeheid overdag heeft enorme gevolgen voor de economie, het persoonlijk welbevinden, de verkeersveiligheid en de fysieke en mentale gezondheid, om een aantal voorbeelden te noemen.

Wat is het geheim? Hoe doen mensen het? Hoe zorg je ervoor dat na een drukke dag, vol met belevenissen en indrukken, ‘de knop omgaat’? Wat zijn de voorwaarden voor een ongestoorde, verkwikkende slaap? Sommige van die voorwaarden zijn intuïtief, maar er zijn ook een paar onverwachte tips die mogelijk handig kunnen zijn. Zelf ben ik gelukkig een goede slaper, maar ook mij gebeurt het wel eens dat ik incidenteel ’s nachts de slaap niet kan vatten of een bepaalde periode slechter slaap; dan gebruik ik mijn eigen tips.

Comfort. Het bed moet uitnodigen. Dat klinkt logisch, en toch zal niet iedereen tevreden zijn over de hardheid van zijn of haar matras, over de ‘fluffiness’ van het kussen, over het dekbed. Op het moment dat je in bed stapt zou je overweldigd moeten worden door het gevoel dat het lekker is om daar te liggen. Voor mij werkt het goed om van mijn bed een soort ‘slaaplandschap’ te maken. Hoe meer dingen op bed, zoals kussens, boeken, kleren, hoe gezelliger ik het vind.

Hou je slaap ‘schoon’. Met slaap moet je netjes omspringen. Dat wil zeggen: hou rekening met koffie (halfwaardetijd cafeïne vier uur!) en alcohol. Het slaapmutsje doet je wel eerder inslapen, maar kan als je een gevoelige slaper bent ook zorgen voor versnippering van de slaap. Hou de slaapkamer leeg: de associatie zou moeten zijn dat de slaapkamer de plek is waar je slaapt, niet waar je televisiekijkt, ruziemaakt, werkt. Doe dat maar ergens anders.

Slaap liever te kort dan te lang. Dat is minder intuïtief: een veel gemaakte denkfout is dat als je niet goed slaapt, je langer in bed moet gaan liggen. Dat leidt alleen maar tot frustratie, want daarmee zal de tijd in bed die je niet slapend doorbrengt ook langer worden. Wat veel mensen vervelend vinden is niet kort slapen, maar lang wakker liggen. Lig dus korter in bed. Comprimeer die slaap in een korter tijdskader zodat je die korte periode in elk geval doorslaapt.

Pieker niet! Makkelijker gezegd dan gedaan, toegegeven. Maar je kunt meer dan je denkt. Je kunt proberen met jezelf af te spreken dat je alles wat je dwarszit overdag overdenkt; ’s avonds kun je dan tegen jezelf zeggen: morgenmiddag mag ik weer piekeren, nu ga ik eerst lekker slapen. Probeer het eens.

 

 

Ysbrand D. van der Werf

Psycholoog/bioloog; teamleider onderzoeksgroep ‘Emotie&Cognitie’ op het Nederlands Herseninstituut, Amsterdam; co-teamleider onderzoeksgroep ‘Neuropsychiatrie’, Afdeling Anatomie en Neurowetenschappen, VUmc, Amsterdam; lid van de Jonge Akademie van De knaw

 

Alle antwoorden zijn ook beschikbaar in boekvorm onder de titel Dit wil je weten: Wetenschappers ondernemers en kunstenaars geven adviezen voor het dagelijks leven

 

Klik hier voor het volgende antwoord.

 

Klik hier voor een bezoekje aan de centrale hal van de expositie.

 

 

Dit stuk heeft geen reacties

Schrijf een reactie

Reageer als eerste!