hqdefault

Men neme een kadaver, wat chirurgisch gereedschap, electroden en een apparaatje dat een zwakke wisselstroom uitzendt (transcranial Direct Current Stimulation (tDCS)). Het lijkt op het plot van een slechte horrorfilm, maar dit zijn de ingrediënten van het nieuwste experiment van de New Yorkse neurowetenschapper Gyorgy Buzsáki waarmee hij kortgeleden het publiek op het jaarlijkse congres van de Cognitive Neuroscience Society verraste.

tDCS is een hersenstimulatie methode waarmee je hersenfunctie kan beïnvloeden, zodat je bepaalde cognitieve prestaties kunt verbeteren. Tenminste, dat is de hoop van veel neurowetenschappers die ermee werken. De werkelijkheid blijkt wat weerbarstiger, de meeste bevindingen lijken niet repliceerbaar en er is nog weinig bekend over wat de methode precies bewerkstelligt in het menselijk brein.

Buzsáki, een beroemd en gerespecteerd neurowetenschapper, bedacht een inventieve manier om te meten hoe goed tDCS eigenlijk werkt. Hiervoor moet je binnenin het brein meten, iets wat bij een gemiddelde proefpersoon onmogelijk is gezien het betekent dat er electroden in het brein zelf geplaatst moeten worden. Dit gebeurde tot nog toe bijvoorbeeld wel bij dieren, maar omdat hun anatomie in bepaalde opzichten wel erg verschillend van de onze is zijn de resultaten niet makkelijk generaliseerbaar naar mensen.

Dus, waarom niet met een kadaver? Zelfde anatomie, maar dan met de mogelijkheid om electroden in hersenweefsel te plaatsen. En zo geschiedde, en de resultaten waren niet mals. Slechts zo’n 10% van het tDCS signaal bleek in de hersenen zelf terecht te komen. De overige 90% werd verspreid over huid en schedel. Dit percentage is wel wat lager dan wat veel neurowetenschappers tot nog toe dachten, al waren er zeker nuchterdere wetenschappers die al een tijd pleitten dat tDCS dergelijke en andere limitaties had.

Vormen deze resultaten een reden om alle tDCS-bevindingen direct in de prullenbak te gooien? Nee, 10% is nog steeds 10% en sommige tDCS-effecten zijn wel degelijk gerepliceerd. Bovendien is dit experiment van Buszáki nog niet gepubliceerd en kunnen de resultaten dus niet grondig geëvalueerd worden door de neurowetenschappelijke gemeenschap. Voordat dat gebeurd is, is er niet direct reden tot paniek. Wel tot een scherpe discussie in het veld over de staat van het huidige tDCS onderzoek en hoe we dit kunnen verbeteren voor de toekomst!