broccoli_kl

Een paar maanden geleden stond op de website van The Guardian een prachtig verhaal van een patiënt met suikerziekte. Door een eenvoudige ingreep was hij al meer dan zeven maanden genezen van zijn ziekte. Deze ingreep was niet een nieuw experimenteel medicijn of een maagverkleining: Richard Doughty genas door een streng dieet van achthonderd kilocalorieën per dag.

Zowel diabetes type 1 als 2 worden suikerziekte genoemd. Hoewel in beide gevallen er sprake is van verhoogde glucosewaardes in het bloed verschilt de oorzaak hiervan tussen beide types. Bij type-1 wordt dit veroorzaakt doordat de alvleesklier te weinig insuline aanmaakt, waardoor glucose in het bloed niet in het lichaam kan worden opgenomen. Bij type-2 werkt in het begin van de ziekte de alvleesklier prima maar zijn de insulinereceptoren van bijvoorbeeld de lever en de spieren minder gevoelig. Hierdoor zijn deze cellen minder goed in staat om glucose op te nemen. Bij diabetes-type-2 wordt daarom gesproken van insulineresistentie. Dit kan per orgaan verschillen, bijvoorbeeld wanneer specifiek de cellen van de lever of de spieren insulineresistent zijn.

Diabetes-type-2 legt een enorm beslag op de gezondheidszorg; in 2011 werd het aantal type 2-patiënten in Nederland geschat op zo’n 800.000. De verwachting is dat dit aantal zal toenemen tot bijna 1,1 miljoen in 2020. Inclusief verlies van arbeidsproductie kost de ziekte momenteel zo’n zes miljard euro per jaar. Belangrijker nog is de ernst van de ziekte. De arts van Richard Doughty vertelde hem dat hij binnen tien jaar waarschijnlijk insuline zou moeten spuiten en dat hij bovendien kans had op verminderd gezichtsvermogen, problemen met voeten, oren, hart en nieren, en dat hij een kans van 36% had om eerder te sterven.

Bij Doughty was type-2 vastgesteld. Op advies van zijn arts begon hij een extreem streng dieet te volgen van zo’n achthonderd kilocalorieën per dag, een derde van de normale energie-inname. Na ongeveer twee weken diëten waren de bloedglucoseniveaus van Doughty terug op hun normale waarde en ze bleven dat in ieder geval tot zeven maanden na het dieet. Wetenschappers zijn er nog niet helemaal uit waarom een dergelijk crashdieet zo goed werkt. Waarschijnlijk speelt intern vet dat rond de organen zit, het visceraal vet, een belangrijke rol. Dit vet veroorzaakt ontstekingen die de functie van de organen beïnvloeden. Door het strenge dieet verdwijnt het vet en kunnen de organen, vooral de lever en de alvleesklier, weer goed functioneren. Dit geldt niet voor iedere diabetes type 2-patiënt. Patiënten met insulineresistentie van vooral de spieren lijken juist meer gebaat te zijn bij conditietraining. Hoewel overgewicht één van de grote risicofactoren is voor diabetes-type-2, betekent dit niet dat mensen met overgewicht automatisch diabetes-type-2 krijgen. Omgekeerd kunnen mensen met een ‘gezond’ gewicht ook diabetes-type-2 ontwikkelen. Richard Doughty had een gezond gewicht en was z’n hele leven nooit te zwaar geweest; het crashdieet werkt dus ook bij personen met een normaal gewicht.

Klinkt eigenlijk te mooi om waar te zijn, door een relatief simpel dieet jezelf genezen van diabetes-type-2. Twee kanttekeningen moeten bij dit verhaal geplaatst worden. Ten eerste: genezen betekent hier dat de bloedglucosewaardes genormaliseerd zijn. Of de patiënten ook echt genezen zijn moet na verloop van tijd blijken. Ten tweede blijkt dat veel mensen enorm veel moeite hebben om het dieet vol te houden. Investeren in gericht coachen van deze groep patiënten is dus de moeite én het geld waard. Wellicht  is deze ‘wonderbaarlijke’ genezing dan voor meer mensen weggelegd.