Iedereen streeft naar geluk. In Amerika staat “het recht om geluk na te streven” zelfs in de grondwet. En geluk is goed. Het is niet alleen een fijn gevoel, het maakt mensen ook beter in sociale interacties en over het algemeen zijn gelukkige mensen gezonder. Maar geluk is niet voor alles goed blijkt nu. Gelukkige mensen zijn egoïstischer dan minder gelukkige mensen. Dat is de conclusie van de laatste studie van psycholoog Joe Forgas aan de Universiteit van New South Wales in Sydney, Australië. En dat werk werd voorafgegaan door een reeks aan studies waarin hij de negatieve gevolgen van het geluksgevoel liet zien. Gelukkige mensen zijn minder goed in staat iets overtuigend te beargumenteren, makkelijker beet te nemen, ze hebben weinig oog voor detail en ze zijn gevoeliger voor stereotypes.

In de meest recente studie deed Forgas twee experimenten. In het eerste maakte hij zijn studenten die als studieobject dienden meer of minder gelukkig door ze goede of slechte scores te geven voor een test die ze hadden uitgevoerd. Die test was nep en de gegeven scores dus ook; ze hadden geen relatie met de ingevulde antwoorden. Maar dat mocht allemaal niet baten. Gelukkige en minder gelukkige studenten kregen een serie loterijkaartjes aangeboden en vervolgens werd hen de vraag gesteld of ze die kaartjes met een anonieme persoon wilde delen of allemaal zelf wilden houden. Je voelt hem al aankomen, gelukkige mensen waren veel minder geneigd om hun kaartjes te delen dan minder gelukkige mensen.

In het tweede experiment waren de methode alsmede de test net even anders. Deze keer kregen de studenten videoclips te zien om hun stemming te beïnvloeden, ofwel van Fawlty Towers of van Angela’s Ashes. U begrijpt waarschijnlijk welke stemming door welke clip teweeg werd gebracht. De loterijkaartjes konden in dit geval gedeeld worden met een bevriende student. Maar het bekende gezicht mocht niet baten; weer werd er door gelukkige mensen minder gedeeld dan door minder gelukkige mensen.

Hoe vallen deze resultaten te verklaren? Forgas denkt dat de negatieve effecten van geluk hun oorsprong vinden in het veilige gevoel dat geluk teweegbrengt. Dat veilige gevoel maakt dat mensen meer op zich zelf gericht raken en wat onverschillig worden voor hun omgeving en wat de sociale norm is. In evolutionaire context stellen veilige omstandigheden mensen in de gelegenheid om zich met zichzelf bezig te houden in plaats van met de boze buitenwereld. Met egoïsme als gevolg.

Moeten we dan maar ophouden met streven naar geluk? Dat toch niet. Er is waarschijnlijk een optimum voor geluk. Gelukkige mensen staan over het algemeen meer open voor nieuwe ervaringen en gezelligheid maar zij hebben vaak geen oog voor detail en zijn wat roekeloos. Minder gelukkige mensen kunnen over het algemeen beter informatie verwerken. Beide kunnen handig zijn op zijn tijd.

Ik vraag me af of je van sommige klusjes chagrijnig wordt zodat je ze kordaat en nauwkeurig afhandelt. Best handig bedacht door moeder natuur.