griepGelukkig kan de varkensgriep zich in Nederland niet manifesteren. Is de Nederlander dan immuun voor de varkensgriep? Dat niet, maar de combinatie van ambtelijke onverschilligheid, bureacratie en onwetendheid leidt er toe dat de griep in Nederland niet voor kan komen.

Twee weken geleden kwam mijn broer terug uit Mexico City. Zijn twintig jaar oude gastvrouw hoestte, ze was moe.

Met loden benen, hoestend, met diarree, ernstig verzwakt en pas sinds enkele dagen koortsvrij meldde hij zich op vrijdag bij de huisartsenpost. Enkele uren daarvoor had hij op de radio gehoord dat men vreesde voor een wereldwijde epidemie die zijn oorsprong had in Mexico City. Vooral bezorgd om besmettingen te veroorzaken dacht hij er goed aan te doen zijn reis en zijn klachten te melden bij de huisarts en de GGD.

De huisartsassistente zei dat hij maandag kon terugbellen voor een afspraak. Op zijn vraag of hij zich bij het ziekenhuis moest melden, omdat hij zich zorgen maakte om besmettingen, zei ze: “Die zien je aankomen met dat besmettingsgevaar. Daar kom je niet binnen.”

Daarna probeerde hij de GGD in Amsterdam te bereiken. Tijdens het NOS-journaal van zondagavond werd gezegd dat daar nog geen meldingen waren binnengekomen. Dat klopt: de GGD is in het weekend niet bereikbaar.

Maandagochtend. De GGD liet weten dat hij drie dagen te vroeg uit Mexico teruggekomen was om in de risicogroep te vallen. Een vertrouwwekkend gevoel.
Vanochtend meldde hij zich weer bij de huisarts. De dienstdoende assistente vroeg of het tot donderdag kon wachten. Na aandringen lukte het hem vandaag een afspraak te maken. De huisarts bleek van niets te weten en vroeg “Is er malaria in Mexico dan?” Ze belde de dienstdoende viroloog van de VU, die zei dat ze met het draaiboek bezig waren. Hij zei dat mensen met varkensgriep “direct ziek werden”, en mijn broer pas binnen twee dagen. Het RIVM houdt een marge van zeven dagen aan.

Het Nederlandse ‘poortwachtersysteem’ van huisartsen en assistentes is uniek en functioneert in rustige tijden prima. Maar in onbekende situaties, zoals een epidemiologische uitbraak, zou er een draaiboek moeten liggen dat alarmerende gevallen direct doorverwijst naar een ziekenhuis. Terwijl in Frankrijk, Spanje en het Verenigd Koninkrijk mensen in quarantaine zijn gesteld, kan mijn broer zich niet eens laten onderzoeken. Geen wonder dat er nog geen gevallen bekend zijn in Nederland.