baby boyNa een oorlog worden er meer jongetjes dan meisjes geboren. Dat gebeurde bijvoorbeeld in Duitsland na de eerste en na de tweede wereld oorlog. Al heel wat biologen hebben geprobeerd een verklaring hiervoor te bedenken, meestal met weinig succes. Zo kwam iemand in de jaren 70 met het idee dat soldaten, net terug uit de oorlog, meer of betere sex hebben met hun vrouwen en dat dat op een of andere manier leidde tot meer zonen. Het aparte is dat het zonen-overschot jarenlang aanhield. Ik geloof er niets van dat soldaten nog in 1950 betere sex hadden omdat ze “net terug” waren uit de oorlog. Bovendien was er geen bewijs dat betere of meer sex überhaupt tot meer zonen leidt.

Nu heeft er iemand in Engeland een serieuze & minder spectaculaire oplossing bedacht. Deze onderzoeker, Corry Gellatly, leidde uit stamboom onderzoek af dat mannen in sommige families gemiddeld meer zonen krijgen en mannen in andere families meer dochters. Blijkbaar is er een gen dat ervoor kan zorgen dat zaad met Y-chromosomen of zaad met X-chromosomen het beter doet. Dit gen heeft (natuurlijk) alleen een effect op zaadcellen en niet op eicellen. Dus de zoon van een man die veel zonen krijgt, heeft grote kans ook veel zonen te krijgen, maar dochter van een man die veel dochters krijgt, heeft geen grotere kans dochters te krijgen dan zonen (eicellen hebben tenslotte altijd een X-chromosoom). Nu zegt Gellatly dat in een oorlog, meestal uit ieder gezin twee zonen in dienst moeten. Een man met veel broers hoeft dan misschien niet in dienst en heeft een grotere kans de oorlog te overleven dan een man met veel zussen. Het resultaat is dat de mannen die na de oorlog “over waren” vaker mannen waren met de variant van het gen dat voor zaadcellen met Y-chromosomen zorgt. En dus worden er na de oorlog meer jongens geboren.

Trouw publiceerde al in December een stukje over dit onderzoek (soms loopt sciencepalooza een beetje achter ;-) ), maar Trouw vergat een belangrijk detail. Het idee van Gellatly werkt alleen als uit iedere familie een vast aantal jongens in dienst moeten (bijvoorbeeld altijd twee), onafhankelijk van hoeveel zonen er zijn in het gezin. Alleen dan hebben mannen met veel broers een grotere kans om te overleven.

Slim bedacht Mr Gellatly!