In Londen werken ze er al jaren mee: ‘the Oyster card’: een elektronisch kaartje voor het openbaar vervoer, en het werkt ‘als een trein’ (vergeef me deze flauwe woordspeling). Nu heeft de Nederlandse overheid bedacht dat ‘wij’ dat ook willen (geen slecht idee overigens). Echter, al vanaf het begin was het kommer en kwel met deze ‘OV chipkaart’: studenten van de Radboud Universiteit toonden aan dat met een gekraakte dagkaart gratis gereisd kon worden. Vervolgens slaagden onderzoekers van de groep Digital Security (ook van de Radboud Universiteit) er in de gehele ov-chipkaart te kraken. Met een gewone laptop konden ze binnen een paar seconden de gegevens van de ov-chipkaart kopiëren naar een namaakkaart. In de praktijk betekent dit: reizen op andermans rekening (het leukste zou zijn als dat de rekening van minister Eurlings (V&W) was).

Nu wilden de onderzoekers doen wat wij onderzoekers nu eenmaal doen: publiceren. De fabrikant van de kaart (NXP Semiconductors) wilde dat voorkomen en heeft een kort geding aangespannen. Gelukkig heeft de rechter de onderzoekers in het gelijk gesteld: de vrijheid van meningsuiting weegt zwaarder volgens de rechtbank, omdat ‘de samenleving zich op de hoogte moet kunnen stellen van de manco’s die de chip blijkt te hebben’. Hear hear!

Nooit eerder probeerde een bedrijf de publicatie van onafhankelijk wetenschappelijk onderzoek van tevoren te dwarsbomen. Hiermee schept deze uitspraak een belangrijk precedent. Je staat er niet iedere dag bij stil, maar een onafhankelijke wetenschap staat aan de basis van een open samenleving.

Update 23/7/08: Blijkbaar werkt de Londense Oystercard met hetzelfde systeem als de Nederlandse OV Chipkaart, want er wordt inmiddels moord&brand geroepen in Engeland ;-)